المنسوب لإمام الرضا ( ع ) ( مترجم : نصير الدين امير صادقى )
193
طب الرضا ( ع ) - طب و بهداشت از امام رضا ( ع ) ( فارسي )
چهار طبيعت لان اللَّه تعالى بنى الاجسام على اربع طبايع و هى المرتان و الدم و البلغم و بالجملة حاران و باردان قد خولف بينهما فجعل الحارين لينا و يابسا و كذلك الباردين رطبا و يابسا . ( 1 ) زيرا خداوند متعال اجسام را بر چهار طبيعت بنا كرده است و آنها عبارتند از صفرا و سودا و خون و بلغم . دوتاى آنها گرم و دوتاى ديگر سرد است و ميان هر دوتاى آنها از لحاظ ديگر نيز اختلاف است يعنى يكى از دو طبيعت گرمتر است و ديگرى خشك و يكى از دو طبيعت سردتر است و ديگرى خشك . دكتر غياث الدين جزايرى متخصص علم غذاشناسى ميگويد : پزشكان قديم معتقد بودند كه وقتى شخصى غذا مىخورد آن غذا پس از طبخ در معده بكبد ميرود و به چهار جزء تقسيم مىشود : جزء اول كه مايعى زرد رنگ و از سه جزء ديگر سبكتر است و در روده مىايستد موسوم بصفراء است . جزء دوم كمى سنگينتر است و بعد از صفرا واقع مىشود و آن خونست . جزء سوم مايهء سفيد لزجى است كه آن را بلغم مىنامند . جزء چهارم كه از همه اينها سنگينتر است و مانند گل و لاى ميماند سوداء نام دارد . طبيعت صفراء سرد و خشك ، طبيعت خون گرم و تر ، طبيعت سوداء سرد و خشك و طبيعت بلغم گرم و تر است .